In 2023 produceerde het Nederlandse wegverkeer 3,6 miljoen kilogram fijnstof, een daling van 16,3 procent ten opzichte van tien jaar eerder. Deze afname hangt samen met technologische verbeteringen, zoals schonere motoren en de inzet van roetfilters. Tegelijkertijd legde het verkeer 6,9 procent meer kilometers af dan in 2013. Dit blijkt uit recente cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).
Aandeel fijnstofuitstoot verkeer licht gedaald
In 2023 was het wegverkeer verantwoordelijk voor 12,6 procent van de totale fijnstofuitstoot in Nederland. Tien jaar eerder bedroeg dit aandeel 11,9 procent. Fijnstof bestaat uit microscopisch kleine deeltjes die via uitlaatgassen en slijtage van banden, remmen en het wegdek in de lucht terechtkomen. Deze deeltjes kunnen diep in de longen doordringen en zo een risico vormen voor de gezondheid.
Lichte bedrijfsvoertuigen zorgen voor grootste afname
De daling van de fijnstofuitstoot in het wegverkeer tussen 2013 en 2023 bedraagt 0,7 miljoen kilogram. Vooral lichte bedrijfsvoertuigen hebben hierin een belangrijk aandeel met een afname van 0,4 miljoen kilogram, oftewel 40,4 procent. Bij personenauto’s was de daling beperkter, namelijk 9,6 procent.
Tijdens de coronapandemie in 2020 werd 13 procent minder gereden, wat leidde tot een evenredige daling van de fijnstofuitstoot. Sindsdien is het verkeer weer toegenomen; in 2023 werd 13,8 procent meer gereden dan in 2020, terwijl de fijnstofuitstoot in diezelfde periode 6,5 procent steeg. Vergeleken met 2019 lag de uitstoot in 2023 echter nog steeds 7,5 procent lager.
Personenauto’s blijven grootste vervuiler
Personenauto’s waren in 2023 verantwoordelijk voor 57,8 procent van de fijnstofuitstoot door wegverkeer, goed voor 2,1 miljoen kilogram. Dat komt neer op een gemiddelde uitstoot van 0,019 gram per gereden kilometer. Lichte bedrijfsvoertuigen stootten per kilometer iets meer uit, met 0,027 gram, terwijl zware bedrijfsvoertuigen 0,112 gram per kilometer uitstootten. Bedrijfsvoertuigen, waaronder bestelwagens en vrachtwagens, namen samen 38,9 procent van de fijnstofuitstoot voor hun rekening.
Diesel en plug-in hybrides stoten per kilometer het meest uit
Hoewel benzineauto’s verantwoordelijk zijn voor het grootste deel van de totale uitstoot bij personenauto’s (68,8 procent), stoten dieselvoertuigen en plug-in hybrides per kilometer meer fijnstof uit. Dieselauto’s komen uit op 0,025 gram per kilometer, plug-in hybrides op 0,027 gram. Volledig elektrische voertuigen en waterstofauto’s kennen de laagste uitstoot per kilometer, namelijk 0,017 gram. Bij deze voertuigen ontstaat er geen fijnstof door verbranding, maar wel door slijtage van banden en wegdek.
Doordat elektrische auto’s vaak zwaarder zijn dan benzineauto’s, onder meer door de accu, kan de slijtage en daarmee de fijnstofemissie hoger uitvallen.
Bron: CBS
