Na de accijnsverhoging op tabak in 2024 is 7 procent van de rokers volledig gestopt. Nog eens 16 procent deed een stoppoging, 22 procent verminderde het aantal sigaretten en 14 procent stapte over op een goedkoper alternatief. Dat blijkt uit recent onderzoek van het RIVM naar de impact van het prijsbeleid op rookgedrag.
Groeiende grensinkoop onder rokers
Uit het onderzoek blijkt ook dat 60 procent van de door rokers gekochte tabaksproducten afkomstig is uit het buitenland. Dat is fors meer dan tijdens eerdere accijnsverhogingen: in 2023 ging het nog om 40 procent, en in 2020 om 30 procent. Volgens het RIVM ondermijnt deze ontwikkeling de effectiviteit van het prijsbeleid.
Beperking buitenlandse aankopen aanbevolen
Om het ontmoedigingsbeleid te versterken, pleit het RIVM voor maatregelen die grensinkopen tegengaan. Denk aan het harmoniseren van tabaksprijzen binnen Europa of het beperken en beter controleren van de hoeveelheid rookwaar die reizigers mee naar Nederland mogen nemen.
Accijns op e-sigaretten en verbod op smaakjes
Het RIVM adviseert tevens accijns in te voeren op e-sigaretten. Volgens het instituut zijn vapes niet alleen schadelijk voor de gezondheid, maar ook een opstapje naar tabak voor jongeren. Eerder onderzoek suggereert dat het smaakjesverbod al effect heeft op de aantrekkelijkheid van vapes.
Accijnsverhogingen onderdeel van breder preventiebeleid
De accijnsmaatregelen zijn onderdeel van het Nationaal Preventieakkoord, waarin is afgesproken de tabaksprijzen stapsgewijs te verhogen. Het RIVM monitort op verzoek van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport de effecten hiervan. Ook de WHO benadrukt dat jaarlijkse prijsverhogingen een bewezen effectieve maatregel zijn in de strijd tegen roken.
Bron: RIVM