Het tekort aan zorgpersoneel is de afgelopen maanden opnieuw toegenomen. Doordat minder zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers) worden ingezet, is het voor instellingen nog lastiger om roosters rond te krijgen. Zorgmedewerkers draaien extra diensten, het ziekteverzuim stijgt en de werkdruk bereikt volgens velen een nieuw hoogtepunt. Uit onderzoek van vakbond CNV onder ruim 500 medewerkers geeft meer dan de helft aan dat de situatie merkbaar verslechtert.
Zorgmedewerkers ervaren hoge druk
Veel werknemers beschrijven de omstandigheden als zwaar en soms zelfs onhoudbaar. “Het is nog nooit zo schrijnend geweest als nu”, vertelt een medewerker uit een verpleeghuis. Uit gesprekken blijkt dat cliënten soms uren moeten wachten voordat zij uit bed geholpen worden, dat douchebeurten overgeslagen worden en dat medische handelingen vertraging oplopen. “Daar ben je dan oud voor geworden, voor een halve dag in een poepluier liggen.”
Minder inzet van zzp’ers door strengere regels
Sinds begin dit jaar controleert de Belastingdienst strenger op schijnzelfstandigheid. Omdat in de zorg veel zzp’ers vaste diensten draaien, vallen zij eerder in die categorie. Zorgorganisaties proberen freelancers daarom in loondienst te krijgen, maar veel zelfstandigen kiezen daar niet voor. Deadlines om volledig met zzp’ers te stoppen zijn daardoor meerdere keren verschoven.
In de zomer bleken veel instellingen alsnog afhankelijk van zzp’ers om gaten in de roosters op te vullen. “Een zomer zoals deze had ik nog niet meegemaakt”, zegt Richard Spraakman, al vijftien jaar werkzaam in de ouderenzorg. Als locatiemanager bij WZH Prinsenhof zag hij dat er voorheen honderden diensten per maand met zelfstandigen werden ingevuld, maar dat er nu vooral intern naar oplossingen wordt gezocht.
Alternatieven en flexibele pools
Om personeel te behouden proberen zorginstellingen werken in loondienst aantrekkelijker te maken. Een veelgenoemde oplossing is de opzet van flexpools, waarbij medewerkers op verschillende locaties kunnen werken. Dit geeft personeel meer keuzevrijheid en helpt organisaties beter inspelen op piekmomenten.
Minder mensen op de werkvloer
In de praktijk komt het regelmatig voor dat teams met de helft minder mensen een dienst draaien. “Als je pech hebt, meldt iemand zich nog ziek en moet er iemand van de dienst ervoor blijven om een dubbele dienst te draaien. Je kan de mensen niet alleen laten,” vertelt een medewerker uit de gehandicaptenzorg. Anderen geven aan dat ze soms gevraagd worden om handelingen te verrichten waarvoor ze niet bevoegd zijn.
Daarnaast ervaren medewerkers groepsdruk om buiten werktijd in te vallen. Eén zorgmedewerker zegt soms 46 uur te werken, terwijl haar contract 20 uur omvat. “Vanmorgen was er weer een appje met een overzicht van alle open diensten. Of iedereen even wil meedenken en reageren.”
Gemengde gevoelens over het werk
Hoewel de situatie zwaar is, benadrukken veel zorgmedewerkers dat zij hun beroep met passie blijven uitoefenen. “Het is ook niet allemaal kommer en kwel. Het werk is gewoon prachtig.” Wel geven zij aan dat er minder tijd overblijft voor persoonlijke gesprekken met cliënten. “Dat is de reden waarom ik de zorg ben ingegaan.”
Bron: NOS
