Israël heeft in de nacht van vrijdag op zaterdag een omvangrijke aanval uitgevoerd op doelen in Iran. Volgens Israëlische bronnen ging het om een actie met circa tweehonderd straaljagers, gericht op ongeveer honderd locaties die verband houden met het leger en het atoomprogramma van Iran. De operatie zou volgens Israël nog steeds aan de gang zijn.
Een woordvoerder van het Israëlische leger liet weten: “Onze luchtverdediging er alles aan doet om de dreiging te onderscheppen.” Meer dan honderd drones zouden door Iran zijn afgevuurd. Ook Jordanië meldt dat er drones zijn neergehaald die het luchtruim overstaken.
Dodelijke slachtoffers onder Iraanse topgeneraals
Teheran bevestigt dat bij de aanvallen meerdere hooggeplaatste militairen zijn omgekomen. Het zou gaan om onder anderen generaal Hossein Salami van de Revolutionaire Garde en stafchef Mohammad Bagheri. Verder zouden ook vooraanstaande kernwetenschappers onder de slachtoffers zijn.
Iran meldt daarnaast aanvallen op de nucleaire installatie in Natanz. Volgens de IAEA is er volgens Iran naderhand geen verhoogde stralingswaardes gemeten. Een andere locatie, in Bushehr, werd naar verluidt niet getroffen.
Premier Netanyahu verklaarde dat de actie gericht was op nucleaire faciliteiten en raketinstallaties. Hij sprak van “een beslissend moment in de geschiedenis van Israël”, dat bedoeld is “de Iraanse dreiging tegen het bestaan van Israël” te verminderen.
Israël in hoogste staat van paraatheid
In Israël zijn maatregelen genomen uit vrees voor een vergeldingsactie. Luchtalarm is uit voorzorg afgegaan en inwoners zijn opgeroepen hun schuilkelders gebruiksklaar te maken. De Pride-parade in Tel Aviv is geannuleerd. Ziekenhuizen hebben operatiekamers voorbereid in parkeergarages, die beter bestand zijn tegen luchtaanvallen. Ook is het vliegverkeer op Ben Gurion Airport tijdelijk stilgelegd.
Reacties uit de regio
De leider van Iran, ayatollah Khamenei, reageerde fel en stelde dat “het zionistische regime een bitter, pijnlijk lot over zichzelf heeft afgeroepen.” Ook noemde Iran de aanval “laf” en een rechtvaardiging voor het eigen kernonderzoek en wapenprogramma.
De spanningen waren al toegenomen nadat het IAEA eerder deze week sporen van nucleair materiaal aantrof op niet-aangegeven locaties. Iran erkende daarop in het geheim zijn nucleaire faciliteiten te hebben uitgebreid.
Internationale oproepen tot terughoudendheid
Jordanië en Irak sloten uit voorzorg hun luchtruim. Iraakse ooggetuigen verklaarden aan het Duitse persbureau DPA dat zij de Israëlische gevechtsvliegtuigen in de vroege ochtend zagen overvliegen.
Verschillende landen veroordeelden de aanval. Saudi-Arabië sprak van schaamteloze agressie tegen de islamitische broeders in Iran. Oman noemde het een “gevaarlijke, roekeloze escalatie” en sprak van een schending van het internationaal recht.
De Britse premier Starmer riep beide partijen op tot kalmte: “Aan escalatie heeft de regio niets, stabiliteit in het Midden-Oosten moet de prioriteit zijn.” De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, Rubio, verklaarde dat de aanval een “unilaterale actie” was en dat Israël de VS slechts had geïnformeerd uit zelfverdediging. Hij benadrukte dat de VS geen rol speelde en waarschuwde Iran tegen een vergelding op Amerikaanse troepen in de regio.
Bron: NOS
