Het kabinet trekt de komende jaren opnieuw miljarden uit om de woningbouw te versnellen en bestaande gebouwen beter te benutten. In totaal gaat het om 5 miljard euro. Volgens het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening blijft het woningtekort een van de grootste zorgen van Nederlanders.
Minister Mona Keijzer benadrukt dat punt nog eens: “De woningnood is de grootste zorg van mensen in Nederland en een topprioriteit van het kabinet. We willen 100.000 woningen per jaar realiseren. Hiervoor zijn we samen met marktpartijen en medeoverheden aan de slag. Dat doen we niet alleen door sneller te bouwen, maar ook door bestaande gebouwen beter te benutten. Optoppen, een extra woning op het erf en ook de comeback van hospitaverhuur; elke woning die snel beschikbaar kan zijn, helpt mensen een bestaan op te bouwen.”
Versnelling woningbouw
Van de totale investering wordt ruim 2,4 miljard euro gereserveerd voor de Realisatiestimulans. Met dit fonds ontvangen gemeenten vanaf 2025 een bijdrage van 7.000 euro zodra de bouw van een betaalbare woning daadwerkelijk van start gaat. Het moet een directe prikkel zijn om sneller betaalbare huizen te realiseren.
Maar bouwen alleen is niet genoeg. Nieuwe wijken moeten ook bereikbaar zijn. Daarom wordt via het Mobiliteitsfonds nog eens 2,5 miljard euro uitgetrokken voor wegen, openbaar vervoer en andere voorzieningen die de woningen ontsluiten.
Daarnaast wil het kabinet procedures eenvoudiger maken. Het programma STOER moet dubbele regels schrappen en bezwaarprocedures versnellen. Ook wordt ingezet op digitalisering en industriële bouwmethoden om projecten sneller van de grond te krijgen.
Grondbeleid en benutten van bestaande gebouwen
Beschikbare bouwgrond is schaars. Daarom werkt het kabinet aan modernisering van het grondbeleid, zodat waardestijgingen door functiewijziging gebruikt kunnen worden voor betaalbare woningen en infrastructuur.
Naast nieuwbouw speelt het benutten van bestaande gebouwen een cruciale rol. Transformatie, splitsing, woningdelen, optoppen en hospitaverhuur worden nadrukkelijker toegestaan. Met wetswijzigingen rondom hospitaverhuur en leegstand wil het kabinet leegstaande panden sneller omzetten in woonruimte.
Nationale aanpak funderingsproblemen
Vanaf 2026 wordt verder gewerkt aan de nationale aanpak van funderingsschade. Hiervoor is 56 miljoen euro beschikbaar. Een aanvullend fonds van 20 miljoen euro wordt ingericht voor duurzaam herstel, zodat huiseigenaren beter geholpen kunnen worden.
Wet versterking regie volkshuisvesting
Een nieuwe wet moet overheden meer regie geven. Doel: jaarlijks 100.000 woningen realiseren, waarvan tweederde betaalbaar en 30 procent sociaal. Mantelzorg- en familiewoningen kunnen straks vergunningsvrij op eigen erf worden geplaatst. Ook moeten beroepsprocedures worden versneld.
Statushouders en flexibele woonoplossingen
Gemeenten mogen straks geen voorrang meer geven aan statushouders bij sociale huur. Wel investeert het kabinet in flexwoningen en transformaties, bedoeld voor verschillende spoedzoekers zoals Oekraïense vluchtelingen, statushouders en andere woningzoekenden. Daarvoor wordt in totaal 179 miljoen euro beschikbaar gesteld.
Huurtoeslag voor bredere doelgroep
Huishoudens met een laag inkomen en een huur boven de 900 euro krijgen vanaf 2026 recht op huurtoeslag. Door verlaging van de eigen bijdrage gaan de meeste huurders er financieel op vooruit, soms tot meer dan 6.000 euro per jaar.
Investeringsklimaat en verhuurders
Om investeringen aantrekkelijker te maken, wordt de overdrachtsbelasting voor verhuurders in 2026 verlaagd van 10,4 naar 8 procent. Tegelijkertijd werkt het kabinet aan aanpassingen in de Wet betaalbare huur om verhuurders ruimte te geven betaalbare woningen beschikbaar te houden.
Verduurzamen en lagere energielasten
Het Nationaal Isolatieprogramma moet huishoudens helpen hun energierekening te verlagen. Via één loket – het Energiehuis – kunnen subsidies en leningen eenvoudiger worden aangevraagd. Huiseigenaren met een inkomen tot 60.000 euro kunnen via het Nationaal Warmtefonds rentevrij lenen.
Ook maatschappelijke gebouwen zoals scholen en zorginstellingen krijgen steun voor verduurzaming. Hiervoor is in 2026 ruim 400 miljoen euro beschikbaar.
Nieuwe Nota Ruimte
De nieuwe Nota Ruimte brengt woningbouw, energie, landbouw en infrastructuur bij elkaar. Omdat ruimte in Nederland schaars is, worden keuzes integraal gemaakt. Medeoverheden werken hierbij nauw samen met het Rijk.
Leefbaarheid en veiligheid
In kwetsbare wijken worden via het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid de komende jaren ruim 10.000 betaalbare woningen gebouwd. Daarbovenop komt 35 miljoen euro beschikbaar voor openbare ruimte en voorzieningen, en 128 miljoen euro voor kansengelijkheid van kinderen en jongeren.
Bron: Rijksoverheid
