Na het aanbieden van het ontslag van het kabinet door minister-president Schoof op 3 juni, wordt toegewerkt naar een vervroegde verkiezing van de Tweede Kamer. De Kiesraad heeft hierover advies uitgebracht aan de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), waarbij woensdag 29 oktober 2025 wordt gezien als de eerstvolgende haalbare datum.
Meerdere factoren wegen mee in keuze datum
Volgens Wim Kuijken, voorzitter van de Kiesraad, worden bij het bepalen van een geschikte verkiezingsdag meerdere elementen meegewogen. “Bij het bepalen van een geschikte verkiezingsdatum houden we met verschillende zaken rekening. Allereerst zijn we natuurlijk gehouden aan de wettelijke termijnen in de Kieswet,” aldus Kuijken.
Gemeenten hebben voldoende tijd nodig om de organisatie rond te krijgen, zoals het werven van vrijwilligers en het regelen van stemlocaties. Ook kiezers in het buitenland moeten op tijd hun stem kunnen uitbrengen, en politieke partijen moeten zich kunnen voorbereiden. Vakantieperiodes worden eveneens meegenomen in de afweging.
Beperkingen in oktober maken 29 oktober realistischer
Hoewel aanvankelijk ook eerder in oktober werd gekeken – waaronder woensdag 8 oktober – zou dit betekenen dat belangrijke onderdelen van het verkiezingsproces midden in de zomer- of herfstvakantie vallen. Dat heeft gevolgen voor onder andere de kandidaatstelling en het op tijd verzenden van briefstembewijzen naar kiezers in het buitenland. De Kiesraad acht die data daarom minder geschikt.
Verkiezingsdag hangt af van ontbindingsbesluit
De uiteindelijke verkiezingsdag wordt formeel vastgelegd in het Koninklijk Besluit tot ontbinding van de Tweede Kamer. Hierin wordt ook de dag van kandidaatstelling bepaald. Op basis van de Kieswet volgt de verkiezingsdag 44 dagen na de kandidaatstelling.
Tussen het vallen van het kabinet en het moment van ondertekening van het ontbindingsbesluit kan enige tijd zitten. Dat biedt ruimte voor zorgvuldige planning van het verkiezingsproces.
Bron: Kiesraad
