Na jaren van stilte hebben Oekraïne en Rusland opnieuw direct overleg gevoerd. In Istanbul spraken delegaties van beide landen elkaar tijdens een bijeenkomst die ongeveer twee uur duurde. Het was de eerste rechtstreekse ontmoeting sinds het voorjaar van 2022.
Afspraken over gevangenenruil
Tijdens het overleg is afgesproken om duizend krijgsgevangenen uit te wisselen. Hoewel er de afgelopen maanden vaker gevangenen werden geruild, ging het toen meestal om kleinere aantallen. De nieuwe overeenkomst markeert een van de grotere uitwisselingen tot nu toe.
Geen akkoord over wapenstilstand
Een doorbraak over een mogelijk staakt-het-vuren bleef uit. Volgens de Oekraïense minister van Defensie Oemjerov kwam het onderwerp wel aan bod, net als een mogelijke ontmoeting tussen president Zelensky en zijn Russische ambtgenoot Poetin. Een Oekraïense bron verklaarde dat Rusland onaanvaardbare voorwaarden stelde, waaronder volledige militaire terugtrekking uit door Oekraïne gecontroleerde gebieden.
Reactie van Zelensky en internationale leiders
President Zelensky, momenteel in Albanië, benadrukte dat een onvoorwaardelijk en eerlijk staakt-het-vuren voor Oekraïne prioriteit is. “Als de Russische vertegenwoordigers in Istanbul zelfs daar niet mee kunnen instemmen, is het voor 100 procent duidelijk dat Poetin doorgaat met het ondermijnen van onderhandelingen”, liet hij weten.
Daarnaast pleitte hij voor de terugkeer van Oekraïense kinderen uit Rusland en verdere gevangenenuitwisselingen als opmaat naar herstel van vertrouwen.
Internationale bemiddeling en reacties
De Turkse minister van Buitenlandse Zaken Fidan sprak bij aanvang van de gesprekken de hoop uit dat de ontmoeting de weg zou openen naar een rechtstreeks overleg tussen de twee presidenten. Turkije speelde een bemiddelende rol bij de organisatie van het overleg.
NAVO-secretaris-generaal Rutte gaf vanuit Tirana aan dat Rusland een “grote fout” maakte door geen hooggeplaatste delegatie te sturen. “De bal ligt nu echt bij hem.” Ook premier Schoof pleitte voor verhoogde druk op Rusland en stelde dat verdere vertraging onacceptabel is. President Trump en minister Rubio spraken hun scepsis uit over het bereiken van een doorbraak zonder een directe ontmoeting tussen de leiders van beide landen.
Bron: NOS
