Een landelijke werkgroep van experts heeft geadviseerd om het antibioticum doxyPEP niet in te zetten als middel om seksueel overdraagbare aandoeningen (soa’s) te voorkomen. Hoewel het middel effectief blijkt bij het verminderen van infecties zoals syfilis, wegen de mogelijke risico’s op antibioticaresistentie en de onduidelijkheden over langetermijneffecten zwaarder.
Waarom het advies tegen doxyPEP?
DoxyPEP is een preventiemethode waarbij een eenmalige dosis van het antibioticum doxycycline wordt ingenomen binnen 24 tot 72 uur na onbeschermd seksueel contact. Onderzoek toont aan dat doxyPEP syfilis- en chlamydia-infecties kan verminderen, vooral bij mannen die seks hebben met mannen (MSM) en transgender personen die PrEP gebruiken of hiv-positief zijn. Toch heeft de werkgroep geconcludeerd dat de voordelen niet opwegen tegen de risico’s.
De belangrijkste zorg is de kans op antibioticaresistentie, een wereldwijd probleem dat de effectiviteit van antibiotica bedreigt. Ook is er onvoldoende kennis over de gevolgen van langdurig gebruik van doxyPEP. Hanna Bos, arts bij Soa Aids Nederland, legt uit:
“Het voorkomen van soa’s is heel belangrijk, maar het gebruik van een middel als doxyPEP moet zorgvuldig worden overwogen. Antibiotica zijn waardevol en we moeten resistentie zien te voorkomen. Daarom is het advies om doxyPEP niet te gebruiken. Tegelijkertijd moeten we blijven zoeken naar andere oplossingen, zoals vaccins, en blijven investeren in goede voorlichting over condoomgebruik.”
Rol van zorgverleners en toekomstig onderzoek
De werkgroep benadrukt de rol van zorgverleners in het verstrekken van duidelijke informatie over de risico’s en bijwerkingen van doxyPEP. Zij moeten patiënten helpen om weloverwogen beslissingen te nemen en alternatieven bespreken, zoals het gebruik van condooms en toekomstige vaccins.
Uitzonderingen op het advies zijn niet uitgesloten. In specifieke gevallen kunnen artsen doxyPEP voorschrijven om ongecontroleerd gebruik te voorkomen. Volgens Bos is het cruciaal dat gebruikers en voorschrijvers wetenschappelijk onderbouwde informatie krijgen:
“Het is van groot belang dat mensen die gebruik of voorschrijven van doxyPEP overwegen, wetenschappelijk gefundeerde en duidelijke informatie krijgen over de voordelen en risico’s van het gebruik. Alleen met de juiste kennis kan een weloverwogen keuze worden gemaakt.”
De zoektocht naar betere oplossingen
De werkgroep pleit voor meer onderzoek naar de effectiviteit van doxyPEP en de ontwikkeling van vaccins tegen soa’s, zoals syfilis en gonorroe. Dit kan bijdragen aan het voorkomen van soa’s zonder de risico’s die verbonden zijn aan antibiotica.
Bron: SOA Aids Nederland
