Na weken van soms stroef overleg ligt er een akkoord binnen de coalitie. PVV, VVD, NSC en BBB kwamen uiteindelijk tot een herverdeling van de Rijksfinanciën. Er is ruimte gevonden voor investeringen en lastenverlichting, maar die gaan gepaard met ingrijpende bezuinigingen.
Stabiliteit en veiligheid centraal
Volgens het kabinet draait de nieuwe koers om “stabiliteit en veiligheid en gerichte investeringen”. Tegelijk moet het begrotingstekort onder de grens van 3 procent blijven, zoals Brussel voorschrijft. “Om de tekorten niet te laten oplopen moeten er keuzes worden gemaakt,” zei minister Heinen van Financiën (VVD).
Bezuinigingen en kasschuiven
Om de plannen te financieren grijpt het kabinet diep in. Het kindgebonden budget wordt fors gekort en de WW-uitkering krijgt een kortere looptijd, zes maanden minder dan nu. Zelfzorgmedicijnen als paracetamol verdwijnen uit het vergoedingenpakket.
Een aanzienlijk deel van de dekking komt bovendien uit kasschuiven: geld dat eerst voor toekomstige uitgaven was bedoeld, maar nu naar andere posten gaat. Alleen al in 2026 levert dit 7,1 miljard euro op.
Belangrijkste ingrepen op een rij
- Verlaging inkomstenbelasting deels teruggedraaid (1,3 miljard euro)
- Bijna gratis kinderopvang uitgesteld tot 2029 (2,9 miljard euro besparing)
- Minder inflatiecompensatie voor ministeries
- 1,9 miljard euro minder voor de Lelylijn
- Kortingen op jeugdzorg en onderwijs voor kwetsbare leerlingen
Gemeenten krijgen extra middelen
Om gemeenten tegemoet te komen, trekt het kabinet 3 miljard euro uit. Dat geld moet voorkomen dat zij taken niet meer kunnen uitvoeren of lokale belastingen verhogen. Minister Uitermark (NSC) benadrukte dat hiermee een gang naar de rechter wordt vermeden. Wel moeten gemeenten bijdragen aan hervormingen in jeugdzorg en maatschappelijke ondersteuning.
Huishoudens krijgen verlichting
Naast de ingrepen bevat het akkoord ook maatregelen die burgers moeten ontlasten. De energiebelasting gaat omlaag, de huurtoeslag stijgt en eerdere plannen om te snijden in de kinderopvang worden teruggedraaid.
Andere lastenverlichtingen zijn onder meer:
- Bevriezing stijging sociale huren in 2025 en 2026
- Verhoging van het jeugdminimumloon
- Geen accijnsverhoging op alcohol
- Btw-verhoging op cultuur, sport en media geschrapt
- Een nog nader in te vullen “boodschappenbonus”
Steun voor innovatieve bedrijven
Het bedrijfsleven wordt grotendeels ontzien, stelt minister Beljaarts (PVV): “Terwijl dat in het verleden regelmatig wel zo was. We hebben ondernemers maximaal ontzien.” Nieuw is een fiscale regeling voor start-ups en scale-ups: werknemers kunnen aandelenopties ontvangen met belastingvoordeel.
Minister Heinen vat samen: “We schuiven geen rekeningen door. Daarmee voorkomen we dat in de toekomst de belastingen stijgen.”
Foto: Attribution: © European Union, 1998 – 2025
