In Nederland neemt het aantal meldingen van de Aziatische hoornaar toe. Deze grote wespachtige, die minder dan tien jaar geleden voor het eerst in Europa werd waargenomen, kan per nest duizenden exemplaren herbergen. Ongediertebestrijders krijgen daardoor steeds vaker verzoeken om nesten te verwijderen.
Meer bekendheid en zichtbaarheid
“Ik had vandaag zestien adressen op de route staan, daar zijn er nu alweer vier bijgekomen”, zegt ongediertebestrijder Jasper den Bakker. “Er is meer bekendheid voor de hoornaar, het grote voordeel daarvan is dat ze ook meer gespot wordt en we op die manier meer nesten kunnen bestrijden.”
Volgens entomoloog Aglaia Bouma van Naturalis klopt het dat de soort vaker wordt gezien. “Het is een invasieve exoot. Een insect dat hier niet van nature voorkomt. Ze breidt zich hier nu dus nog uit.” Toch is er volgens haar geen sprake van een explosieve groei. “We zien dat het aantal waarnemingen van de Aziatische hoornaar toeneemt, maar het aantal waarnemers ook. De groei aan waarnemingen kan dus voor een deel verklaard worden door het feit dat er meer mensen naar zoeken.”
Meldingen via waarneming.nl
Op de website waarneming.nl kan iedereen doorgeven of hij een Aziatische hoornaar heeft gezien. Niet iedere melding blijkt juist. Bouma: “Ze wordt vaak verkeerd ingevoerd, dat zien we aan de foto’s die mensen meesturen.” De Aziatische hoornaar lijkt qua uiterlijk op zowel de Europese hoornaar als op een grote wesp.
Gevolgen voor imkers
Vooral imkers merken de aanwezigheid van de soort. “Ze vallen onze honingbijen aan bij de bijenkast”, vertelt hobbyimker Karin van Rozendaal. “Door die aanvallen durven de bijen niet meer naar buiten, daardoor kunnen ze geen eten meer halen en sterven ze.”
Hoewel de Aziatische hoornaar honingbijen vangt, is er volgens Bouma geen bedreiging voor de biodiversiteit. “De hoornaar vangt voornamelijk de honingbij, daar zijn er behoorlijk veel van in Nederland. Van wilde bijen hebben we er juist heel weinig, die worden in de natuur namelijk weggeconcurreerd door de honingbij.”
Incidenten en overlast
Er zijn ook incidenten met mensen gemeld. In Amersfoort werd een vrouw gestoken en overleefde dat maar net. In het Belgische Bekkevoort haalde een zwerm een drone uit de lucht. Daarnaast werden wandelaars in Limburg aangevallen door de Europese hoornaar, waarbij enkele slachtoffers naar het ziekenhuis moesten.
Opsporen en bestrijden
Van Rozendaal is actief in een groep vrijwilligers die nesten opspoort. “We gaan vrijwel elke dag op pad, het is echt een tijdrovende activiteit. Ik ga ermee naar bed en ik sta ermee op.” Ze herkent de nesten inmiddels goed: “Die kunnen echt groter worden dan een voetbal.” Soms krijgen de hoornaars een locatietracker om, zodat hun nest gelokaliseerd kan worden.
Als een nest wordt gevonden, neemt een bestrijdingsteam het over. Den Bakker legt uit: “Met een naald aan de bovenkant van een lange lans kunnen we het nest aanprikken. Daarmee spuiten we er vervolgens een natuurlijke fijnstof in waardoor ze stikken.” Het belangrijkste doel daarbij is het doden van de koningin. “Zij zorgt ervoor dat er vijfhonderd nieuwe koninginnen gemaakt worden, daarvan overleeft normaal gesproken ongeveer 10 procent. Dat betekent dat je het jaar erop al met vijftig nieuwe nesten start, dat gaat gruwelijk snel.”
Volgens Den Bakker is het onwaarschijnlijk dat de soort volledig uit Nederland verdwijnt. “Maar we kunnen het wel proberen beheersbaar te houden.”
Bron: NOS
