woensdag, mei 13, 2026
8.7 C
Groningen

Nederlandse economie groeit, beschikbaar inkomen neemt toe

De Nederlandse economie heeft in 2025 opnieuw groei laten zien, terwijl huishoudens gemiddeld ook meer te besteden kregen. Volgens nieuwe cijfers van het CBS groeide het bruto binnenlands product in het vierde kwartaal van 2025 met 0,5 procent ten opzichte van het kwartaal ervoor. Over heel 2025 kwam de economische groei uit op 1,8 procent. Tegelijk steeg het reëel beschikbaar inkomen van huishoudens in dat jaar met 2,7 procent. Daarmee laten de nieuwste cijfers een economie zien die vooruitging, terwijl ook de financiële ruimte bij huishoudens verder toenam.

Die combinatie is relevant, omdat economische groei op macroniveau niet automatisch betekent dat huishoudens daar ook direct iets van merken. In de nieuwste CBS-cijfers vallen die twee lijnen dit keer wel samen. De groei van de economie werd in 2025 vooral gedragen door de consumptie van huishoudens, de overheidsconsumptie en het handelssaldo. Dat laatste speelde in het vierde kwartaal een extra grote rol: de stijging van het bbp in de laatste drie maanden van 2025 was volgens het CBS vooral toe te schrijven aan het handelssaldo.

Ook vergeleken met een jaar eerder bleef de groei overeind. In het vierde kwartaal van 2025 lag de economie 1,8 procent hoger dan in dezelfde periode een jaar eerder. Volgens het CBS droegen daarbij niet alleen het handelssaldo, maar ook de consumptie door de overheid en huishoudens positief bij. Dat bevestigt het beeld dat de groei in 2025 niet slechts op één pijler rustte, maar uit meerdere onderdelen van de economie kwam.

Hogere lonen stuwen het inkomen van huishoudens

Aan de kant van huishoudens is vooral de loonontwikkeling een belangrijke motor geweest. Het CBS meldt dat het reëel beschikbaar inkomen van huishoudens in 2025 met 2,7 procent is gestegen ten opzichte van een jaar eerder. Die toename was vooral het gevolg van een hogere beloning van werknemers, mede door hogere cao-lonen. De totale beloning van werknemers groeide met 6,4 procent, terwijl de cao-lonen 5,0 procent hoger lagen dan een jaar eerder. Ook het aantal banen van werknemers nam toe.

Daarnaast stegen ook uitkeringen, wat eveneens bijdroeg aan het besteedbare inkomen. Volgens het CBS lag het totaal aan ontvangen uitkeringen 5,8 procent hoger dan een jaar eerder. Dat kwam onder meer doordat uitkeringen vaak gekoppeld zijn aan het minimumloon, dat in 2025 5,6 procent hoger lag dan een jaar eerder. Daar stond wel tegenover dat huishoudens ook meer belastingen en sociale premies betaalden, namelijk 3,9 procent meer. Het uiteindelijke beeld bleef desondanks positief: onder aan de streep hielden huishoudens, gecorrigeerd voor prijsstijgingen, gemiddeld meer over.

Meer banen ondersteunen het beeld van groei

De arbeidsmarkt leverde intussen ook een bijdrage aan dat bredere economische beeld. In het vierde kwartaal van 2025 kwamen er volgens de tweede berekening van het CBS 22 duizend banen van werknemers en zelfstandigen bij ten opzichte van het derde kwartaal. Vergeleken met het vierde kwartaal van 2024 waren er 41 duizend banen meer. Over heel 2025 telde Nederland 67 duizend banen meer dan in 2024. Dat versterkt het beeld van een economie die weliswaar niet spectaculair, maar wel breed gedragen groeide.

Die banengroei helpt ook verklaren waarom de inkomensontwikkeling van huishoudens relatief stevig bleef. Meer banen betekenen niet alleen meer looninkomen, maar ook meer financiële stabiliteit in veel huishoudens. Juist in combinatie met hogere cao-lonen ontstaat dan ruimte voor extra consumptie, en die consumptie droeg volgens het CBS weer bij aan de economische groei van 2025. Zo versterken beide ontwikkelingen elkaar. Deze koppeling volgt uit de samenhang tussen de CBS-cijfers over bbp-groei, banengroei en de stijgende beloning van werknemers.

Niet alleen meer inkomen, ook hogere schulden

Toch laten de cijfers niet alleen een rooskleurig beeld zien. Het CBS meldt ook dat de hypotheekschuld van huishoudens in 2025 met 48,1 miljard euro is toegenomen tot 935,9 miljard euro. Omdat de economie in nominale termen minder hard groeide dan de schuld, liep ook de hypotheekschuld als percentage van het bbp licht op: van 79,2 procent in 2024 naar 79,4 procent in 2025. De stijging hing volgens het CBS samen met hogere huizenprijzen en een groter aantal verkochte woningen.

Dat maakt duidelijk dat een hoger inkomen niet automatisch betekent dat de financiële druk overal afneemt. Huishoudens kregen gemiddeld meer ruimte, maar de woningmarkt bleef tegelijk zwaar wegen op de balans van veel gezinnen. Zeker in een markt waarin huizen duurder worden en kopers meer moeten lenen, kunnen stijgende inkomens en oplopende schulden naast elkaar bestaan. De CBS-cijfers onderstrepen dat die twee bewegingen in 2025 inderdaad tegelijk zichtbaar waren.

Spaartegoeden nemen verder toe

Tegenover de stijgende hypotheekschuld stond wel dat huishoudens ook meer spaargeld aanhielden. Eind 2025 hadden Nederlandse huishoudens ruim 540 miljard euro aan spaartegoeden en overige deposito’s. Dat was 8,1 procent meer dan een jaar eerder. Volgens het CBS is dat de sterkste relatieve groei van spaartegoeden sinds 2003. In 2024 ging het nog om 500,2 miljard euro, in 2025 om 540,4 miljard euro.

Dat hogere spaarniveau wijst erop dat een deel van de inkomensverbetering niet direct is uitgegeven, maar juist is gebruikt om buffers verder aan te vullen. Voor de economie kan dat twee kanten op werken. Aan de ene kant zijn grotere buffers gunstig, omdat huishoudens daarmee beter bestand zijn tegen tegenvallers. Aan de andere kant betekent extra sparen ook dat niet elke inkomensverbetering direct terugvloeit in consumptie. Toch bleef de consumptie van huishoudens volgens het CBS in 2025 een van de pijlers onder de economische groei.

Gematigde groei, maar wel een duidelijk positief beeld

Per saldo schetsen de nieuwe CBS-cijfers een redelijk gunstig beeld van 2025. De economie groeide over het hele jaar met 1,8 procent, het aantal banen nam toe en huishoudens kregen reëel meer te besteden. Tegelijk bleef zichtbaar dat de woningmarkt zwaar drukt op huishoudfinanciën, met een oplopende hypotheekschuld als gevolg. Daardoor is het beeld positiever dan in veel eerdere kwartalen, maar niet zonder spanning.

Juist die combinatie maakt deze cijfers interessant. De groei van de economie zat niet alleen in abstracte bbp-statistieken, maar kwam ook terug in hogere lonen, meer banen en een stijging van het reëel beschikbaar inkomen. Tegelijk laten dezelfde cijfers zien dat huishoudens hun positie niet alleen verbeteren via inkomen, maar ook steeds meer moeten laveren tussen sparen, uitgeven en het dragen van hoge woonlasten. Daarmee geeft 2025 vooral het beeld van een economie die vooruitgaat, maar waarin onder de oppervlakte nog altijd stevige financiële spanningen meespelen.

Bron: CBS

Recente publicaties

Pensioenfondsen onder nieuw pensioenstelsel voelen beursklappen ook

De beurs onrust door het conflict in het Midden-Oosten...

Vertrouwen in politici en Tweede Kamer op dieptepunt in 2025

Het vertrouwen in politici en de Tweede Kamer is...

Ondernemersvertrouwen zakt hard weg in tweede kwartaal 2026

Het sentiment onder Nederlandse ondernemers heeft in korte tijd...

Economie groeit nauwelijks, maar consument gaf in maart weer meer uit

De Nederlandse economie is 2026 voorzichtig begonnen. In het...

Stroomnet gaat voor het eerst helemaal op slot: wat zijn de gevolgen?

Het volle stroomnet was de afgelopen jaren vooral een...

Gerelateerde artikelen