In 2024 is het aantal startende bedrijven in Nederland voor het eerst sinds 2014 afgenomen. Uit cijfers van de Kamer van Koophandel (KVK) blijkt dat er 253.823 nieuwe vestigingen werden ingeschreven, een daling van 8% ten opzichte van de 277.188 starters in 2023. Tegelijkertijd steeg het aantal stoppers met 11% naar 163.878. De totale groei van het aantal geregistreerde vestigingen neemt daardoor af, ondanks een lichte stijging van 3% naar 2.581.399 op 1 januari 2025.
Historische daling bij starters
De afname van starters deed zich voor in alle sectoren, met een opvallend grote daling in de bouw en de gezondheidszorg. Deze sectoren kenden ook de sterkste stijging in het aantal stoppers. De bouw, gezondheidszorg, detailhandel en zakelijke dienstverlening blijven echter de grootste sectoren in het Handelsregister.
Erik Stam, hoogleraar strategie, organisatie en ondernemerschap aan de Universiteit Utrecht, licht toe:
“We zien een historische trendbreuk, met voor het eerst in 10 jaar een afname van het aantal startende vestigingen. Met name het aantal nieuwe bedrijven opgericht door in Nederland geboren mensen is enorm afgenomen (-12%); het aantal starters geboren in het buitenland blijft redelijk stabiel (-3%). In het Nederlandse ondernemerslandschap vindt een verschuiving plaats naar mensen die niet hier zijn geboren: in 2024 was 30% (69.024) van de startende ondernemers in het buitenland geboren.”
Zzp’ers blijven groeien ondanks onzekerheid
Het aantal zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers) groeide in 2024 met 4%, van 1.710.161 naar 1.772.367. Hoewel deze groei vertraagt ten opzichte van de 7% groei in 2023, blijft de drang naar ondernemerschap groot. Tegelijkertijd nam het aantal startende zzp’ers af met 9%, en het aantal stoppende zzp’ers steeg fors met 20%.
Cristel van de Ven, voorzitter van Vereniging Zelfstandigen Nederland, zegt hierover:
“Hoewel er onzekerheid heerst, blijft de drang naar ondernemerschap in Nederland groot. Want hoewel de groei van het aantal zzp’ers vertraagt, laat 2024 nog steeds een stijging zien van het aantal zzp’ers t.o.v. 2023. Zo zie je dat de behoefte aan autonomie en het verlangen om het werkende leven zelf vorm te geven, nog altijd sterker zijn dan de druk van fiscale afbouw en handhaving op schijnzelfstandigheid. Het werkklimaat verandert, maar de wens om zelf de regie te hebben over het eigen werk, blijft onverminderd groot.”
Toename van faillissementen
Het aantal faillissementen steeg in 2024 met 34% naar 4.467. De detailhandel telde met 1.053 faillissementen de meeste gevallen, een stijging van 51% ten opzichte van 2023. Ook in de zakelijke dienstverlening en horeca nam het aantal faillissementen flink toe.
Volgens Erik Stam past deze stijging binnen de verwachtingen:
“Het aantal faillissement neemt toe, volgens verwachting. De golf van faillissementen na de coronacrisis zwelt aan, maar het is nog altijd niet de tsunami die werd verwacht. Ook in historisch opzicht valt het nog mee: het aantal faillissementen in 2024 is bijvoorbeeld nog steeds veel lager dan voor 2017.”
Profiel van de ondernemer
Het aandeel vrouwelijke starters steeg licht naar 38% in 2024. Vooral in de persoonlijke dienstverlening (83%) en gezondheidszorg (73%) is dit aandeel groot. De gemiddelde leeftijd van een startende ondernemer bleef stabiel op 34 jaar, terwijl gevestigde ondernemers gemiddeld 45 jaar oud zijn.
